Biali Górale, nazywani też Góralami Łącko-Kamienickimi, to grupa granicząca z Lachami Sądeckimi, Lachami Limanowskimi, Zagórzanami i Góralami Pienińskimi. Zamieszkują teren stykowy trzech grup góralskich: Beskidu Wyspowego, Beskidu Sądeckiego oraz Gorców, w dolinach rzek Kamienicy i Dunajca. Kamienica jest granicą pomiędzy Beskidem Wyspowym, a Gorcami, zaś dolina Dunajca oddziela dwie te grupy góralskie od Beskidu Sądeckiego. Miejscowości graniczne to: od zachodu Zabrzeż, Kamienica, Zbludza, od północy: Młyńczyska, Łukowica, od wschodu: Czarny Potok, Szczereż i Jazowsko, od południa: Obidza. Centrum kulturowym dla tego regionu jest Łącko.

Teren ten jest mocno zróżnicowany pod względem fizjograficznym. Centra poszczególnych miejscowości położone są w dolinach, przysiółki porozrzucane po stokach i grzbietach górskich. W krajobrazie przeważają lasy, a klimat jest typowo górski. Występują silne wahania temperatur. Kotlina w okolicach Łącka posiada nieco lepsze aluwialne gleby, co stworzyło dogodne warunki do rozwoju sadownictwa.

Podstawą tradycyjnej gospodarki było rolnictwo i sadownictwo (głównie jabłka i śliwy). W przeszłości Łącko było prężnie działającym ośrodkiem kuśnierskim.

Męski strój Górali Białych składał się z białej, haftowanej koszuli, spiętej na piersiach spinką, białych, sukiennych spodni, zdobionych parzenicami koło przyporów z kolorowych sznurków. Na koszulę wdziewano kamizelkę z niebieskiego sukna, a zimą krótsze kożuszki bez rękawów. Okryciem wierzchnim była biała lub brązowa gurmana (rodzaj kurtki), zdobiona haftem. Zimą noszono kożuchy, a głowę nakrywał czarny kapelusz. Na nogi ubierano kierpce lub buty z cholewkami. Strój kobiecy składał się natomiast z białej, haftowanej koszuli, dwóch spódnic (białej i kolorowej, ubranej na wierzch) oraz z zapaski. Na koszulę wkładano czarne, aksamitne gorsety haftowane koralikami – mężatki stroiła chusta, wiązana w czepiec. Plecy okrywała wełniana, barwna chusta.

W roku obrzędowym rozbudowane były zwyczaje związane z okresem Bożego Narodzenia. Domy odwiedzały grupy kolędnicze m.in. z Kozą, Herodami czy Gwiazdą. W domach u powały zawieszano podłaźniczkę. W Niedzielę Palmową święcono w kościołach barwne palmy zdobione papierowymi kwiatami i wstęgami. W ostatnią noc kwietnia z okazji imienin przed domami dziewcząt stawiano wierzchołki drzewek umocowane na wysokim drągu, ubrane wstążkami.

Jeśli chodzi o obrzędy rodzinne, szczególnie bogatą oprawę posiadało wesele. Orszakom weselnym towarzyszyły banderie konne, podobnie jak uroczystościom religijnym.

Swoiste cechy kulturowe tej grupy etnograficznej można także dostrzec w muzyce, tańcach i śpiewie.

  • Adres Gminny Ośrodek Kultury w Kamienicy
    Kamienica 426
    34 - 608 Kamienica
Interaktyna Mapa Atrakcji TurystycznychPopularyzacja atrakcji turystycznych Województwa Małopolskiego.