Zabytki

Kościół pw. św. Andrzeja Apostoła w Łukowicy

0 / 5
Dodaj do ulubionych

Kościół św. Andrzeja Apostoła w Łukowicy to zabytkowa drewniana świątynia rzymskokatolicka, wzniesiona w II. połowie XVII wieku.

Obiekt znajduje się na Małopolskim Szlaku Architektury Drewnianej.

W latach 1673-1697 wzniesiono w centrum wsi Łukowica drewniany barokowy kościół w miejscu, gdzie wcześniej stał kościół gotycki. Świątynia została poświęcona 23 czerwca 1720 roku przez biskupa kijowskiego Jana Tarło. W czasie swojej ponad 300-letniej historii kościół był wielokrotnie restaurowany. W trakcie jednej z tych prac w I. połowie XIX wieku dobudowano przybudówki do prezbiterium.

Kościół św. Andrzeja w Łukowicy posiada wyraźne cechy stylu barokowego. Wzniesiono go według zasad konstrukcji zrębowej, oszalowany i pokryty blachą. Posiada jedną nawę, zakończoną węższym, zamkniętym trójbocznie prezbiterium. Po bokach dobudowano zakrystię i kaplicę boczną. Nad całością góruje czworoboczna, zwężająca się ku górze wieża, zwieńczona barokowym hełmem. Zewnętrzną część prezbiterium zdobi przedstawienie Grupy Ukrzyżowania, z rzeźbami ludowymi z XVIII i XIX wieku. Charakterystyczny jest zbiór przedmiotów związanych z Męką Pańską, nawiązujących do przesłania Memento mori. Są to m.in. chusta św. Weroniki, a obok niej: gwoździe, młotek, bicze, cierniowa korona i obcęgi. Następnie od lewej strony: rękawica, dzbanek, pochodnia, kostki do gry, maczuga, kogut, suknia całodziana i powróz, zaś po prawej stronie czaszka trupia z piszczelami, kielich, kajdany, miecz, sakiewka Judasza ze srebrnikami, rózgi, włócznia i drabina.

Kościół otoczony jest kamiennym murem z XVIII wieku, w którym umieszczono kapliczki ze stacjami Drogi Krzyżowej.

Wnętrze przykrywają pozorne sklepienia kolebkowe, ozdobione polichromią z XIX wieku. Wyróżnia się zwłaszcza przedstawienie Trójcy Świętej koronującej Najświętszą Maryję Pannę. W innych miejscach na sklepieniu i ścianach znajdują się pozostałości starszych, datowanych na XVIII wiek malowideł.

Ołtarz główny pochodzi z końca XVII wieku. Umieszczono w nim figurę Matki Bożej, która przesłaniana jest przez dwa obrazy: Matka Boża oraz św. Andrzej. Interesujący jest zwłaszcza wizerunek patrona kościoła – Apostoł został na nim przedstawiony z krzyżem w kształcie X, który symbolizować ma jego męczeńską śmierć. W zwieńczeniu ołtarza znajduje się przedstawienie Trójcy Przenajświętszej w otoczeniu chmur i promieni. Ołtarze boczne natomiast są późnobarokowe: ołtarz Matki Bożej z dwoma obrazami: Matka Boża Nieustającej Pomocy oraz Przemienienie Pańskie;  ołtarz z obrazem św. Teresa od Dzieciątka Jezus; ołtarz z obrazem Archanioł Michał w kaplicy bocznej.

Większość wyposażenia kościoła jest drewniana i wykonana w stylu barokowym: klasycystyczna ambona z przełomu XVII i XVIII wieku, ozdobiona wizerunkami Ewangelistów i Chrystusa Pana; kamienna chrzcielnica z 1693; obraz św. Mikołaja w zakrystii z początku XVII wieku. Obraz jest wyblakły, ale sposób przedstawienia świętego jest rzadko spotykany: ukazano aż trzy atrybuty świętego: szatę biskupią, trzy złote kule oraz trzy panny, którym je podarował (według innych źródeł są to trzej młodzieńcy); trzy barokowe krucyfiksy; feretrony z XVII wieku; obraz Rodzina św. Anny z XVI wieku, będący pozostałością tryptyku; obraz św. Kingi z XVIII wieku; chór muzyczny zdobi ażurowa balustrada z prostokątnym wysunięciem do przodu; prospekt organowy- rokokowy, datowany na XVIII wiek. Dwudzielną szafę na piszczałki zdobi faliste belkowanie i liście akantu.

  • Osoba ks. Wiesław Majca
  • Adres Parafia pw. św. Andrzeja Apostoła
    Łukowica 11
    34-606 Łukowica
Interaktyna Mapa Atrakcji TurystycznychPopularyzacja atrakcji turystycznych Województwa Małopolskiego.